Ысык-Көлдө балык уулоо: жоопкерчиликтүү жана коопсуз эс алуу эрежелери

Ысык-Көл — балык кармоонун гана жери эмес, тирүү экосистема

Балык уулоо көл жээгиндеги эс алуунун тынч бөлүгү боло алат. Бирок аны көп кармоо таймашы катары эмес, жаратылыш менен этият жолугушуу катары кабыл алуу маанилүү. Ысык-Көл аярлуу экосистема: инспекторлор мыйзамсыз балык уулоого каршы рейддерди өткөрүп, балык ресурстарын коргоону дайыма эскертишет.

Бул макала жоопкерчиликтүү жүрүм-турум тууралуу. Ал уруксаттын же учурдагы расмий эрежелердин ордун баспайт. Жолго чыгардан мурда өзүңүз бара турган күнгө тиешелүү чектөөлөрдү, уруксат берилген аймактарды жана мезгилдик шарттарды тактаңыз.

Жолго чыгар алдындагы беш текшерүү

1. Эрежени бүгүнкү күнгө тактаңыз

Чектөөлөр мезгилге, жерге жана балыктын түрүнө жараша өзгөрүшү мүмкүн. Эски видео, чаттагы билдирүү же былтыркы кеңешке гана ишенбеңиз. Кыргыз Республикасындагы балык уулоо эрежелеринин учурдагы нускасын окуп, жергиликтүү шартты ыйгарым укуктуу кызматтан же расмий уюштуруучудан тактаңыз.

2. Торлорду жана шектүү шаймандарды колдонбоңуз

Синтетикалык торлор суу чөйрөсүнө чоң зыян келтирет жана Ысык-Көлдөгү браконьерликке каршы рейддерде дайыма алынат. Белгисиз торду сатып албаңыз, курбаңыз жана өз алдынча кармабаңыз. Шектүү шайманды көрсөңүз, тиешелүү кызматка кабарлаңыз.

3. Ачык жана түшүнүктүү кызматты тандаңыз

Гид же база менен бара турган болсоңуз, баштаардан мурда жерин, убактысын, шайманын, кайыгын жана толук баасын сүйлөшүңүз. Жоопкерчиликтүү уюштуруучу «кепилденген олжо» деп убада бербейт жана эрежени айланып өтүүнү сунуштабайт.

4. Аба ырайын жана сууну баалаңыз

Чоң көлдө шамал менен толкун бат өзгөрөт. Куткаруучу жилетсиз, байланышсыз жана кайтуу планы жок сууга чыкпаңыз. Шамал күчөсө, күн күркүрөсө, көрүнүш начарласа же шарт күмөндүү болсо, эс алууну токтотуңуз.

5. Бардык таштандыны өзүңүз менен алып кетиңиз

Балык уулоочу жип, кайырмак, таңгак, батарейка жана пластик куштарга, жаныбарларга жана жээкке зыян келтирет. Өзүнчө таштанды баштыгын алыңыз, бир да жипти калтырбаңыз жана жээкте химиялык каражаттарды жуубаңыз.

Урмат — олжодон маанилүү

• Тыюу салынган же корголгон аймактарга кирбеңиз.
• Камыш жана куштар турган жерде ызы-чуу кылбаңыз; унааны суу жээгине чейин айдабаңыз.
• «Керек болуп калар» деп балык кармап кетпеңиз: эрежеге ылайык жана чындап колдонула турганын гана алыңыз.
• Мыйзамдуу келип чыгышы түшүнүксүз балыкты же икраны сатып албаңыз.
• Жээкте оттун калдыгын, күлдү жана таштандыны калтырбаңыз.

Баштоо алдындагы кыска тизме

• Бүгүнкү күнгө карата расмий чектөөлөрдү текшердим.
• Кайда барарымды жана кантип кайтарымды билем.
• Сууга чыксам, куткаруучу жилетим бар.
• Торду жана шектүү шайманды колдонбойм.
• Жипти, таңгакты жана таштандыны алып кетем.
• Аба ырайы же суу кооптуу болсо, чыгууну токтотууга даярмын.

Булактар жана текшерүү күнү

Материал 2026-жылдын 11-августунда расмий булактар боюнча текшерилди:

• Кыргыз Республикасындагы балык уулоо эрежелери
• Ысык-Көлдө балык уулоо эрежелерин бузуу фактылары — Жаратылыш ресурстары министрлиги

Урук чачуу мезгили, уруксат берилген түрлөр, лимиттер, аймактар жана уруксат тартиби өзгөрүшү мүмкүн. Накта балык уулоонун алдында расмий маалыматты кайрадан текшериңиз.